Basın Kartı Rehberi: Başvuru Şartları ve Kart Türleri 2026
Basın Kartı Rehberi: Başvuru Şartları ve Kart Türleri 2026
Blog Article
Basın kartı başvurusu için aranan şartları, 5 kart türünü, kurum kontenjanlarını ve iptal hâllerini güncel yönetmeliğe göre adım adım öğrenin.
Gazeteciler için basın kartı, gazetecilik kariyerinin resmî belgesi niteliğindedir. Tüm resmî ve özel kuruluşlarca kabul edilen bu belge , doğru bilgiyle başvurulduğunda sorunsuz biçimde alınabilir .
Bu rehberde ; kart türlerini, aranan nitelikleri , kurumlara uygulanan kontenjanları , adım adım başvuru sürecini , başvuruları karara bağlayan Komisyonun çalışma usulünü ve kartın geri alındığı durumları yönetmelik maddelerine dayanarak açıklıyoruz. Hedefimiz , rehberin sonunda başvurunuzu hatasız olarak hazırlayabilmeniz .
Basın Kartı Nedir?
Basın kartı, Basın Kartı Yönetmeliği'nde belirtilen kişilere İletişim Başkanlığınca verilen ve tüm resmî ve özel kuruluşlar tarafından kabul edilen resmî nitelikte bir kimlik belgesidir. Kart; medya mensuplarının, yayın sahiplerinin ve enformasyon görevlilerinin gazetecilik faaliyetini resmî olarak doğrular.
Kart, başvuranın yalnızca kendi beyanıyla talep edebileceği bir belge değildir. Göreve bağlı kart için kişinin bir medya kuruluşunda 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşmeyle çalışması, çalıştığı medya kuruluşunun da yönetmelikteki kriterleri karşılaması gerekir. Başka bir ifadeyle başvuru iki yönlü bir değerlendirmedir: hem kişi hem kurum değerlendirilir.
Sarı Basın Kartı ile Basın Kartı Aynı Şey mi?
Gündelik dilde kullanılan "sarı kart" tabiri, yönetmelikte ayrı bir tür olarak geçmez ; kartın uzun yıllardır kullanılan rengine gönderme yaparak ortaya çıkmış alışılmış bir ifadedir. Resmî düzenlemede sadece beş tür sayılır ve günlük kullanımda "sarı kart" denildiğinde çoğunlukla göreve bağlı basın kartı düşünülür.
Basın Kartı Hangi Kurallara Tabidir?
Kartın hukuki çerçevesi , 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Bu kanuni dayanakla hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile kabul edilmiş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. 2023 tarihli metin, 2018 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırarak onun yerini almıştır .
Düzenlemede 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile bazı değişiklikler yapılmıştır . Bu değişikliklerle ; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin hesabında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının sayılacağı hükme bağlanmış , Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar baştan yazılmış ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı unvanı eklenmiştir .
- Temel kanun: 5187 sayılı Basın Kanunu (ek maddeler)
- Uygulama metni: 7051 sayılı karar ekindeki yönetmelik (RG 10/4/2023, sayı 32159)
- Son değişiklik: 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (RG 6/6/2024)
- İş hukuku boyutu: 5953 sayılı Kanun kapsamındaki fikir işçisi statüsü
- Davranış kuralları: 195 sayılı Kanun kapsamındaki basın ahlak esasları
Bilmeniz gereken bir ayrıntı: Yönetmelik ileride yeniden güncellenebileceğinden , başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden en güncel duyuruları incelemeniz yerinde olur .
Basın Kartı Türleri Nelerdir?
Yönetmeliğin 6. maddesine göre beş ayrı kart türü vardır . Her türün kapsadığı kişiler ve başvuru koşulları farklılık gösterir . Doğru türe başvurmak , sürecin ilk ve en önemli adımıdır .
1. Göreve Bağlı Basın Kartı
Türk vatandaşı olup bir medya kuruluşunda bağlı çalışan gazeteciler ile enformasyon görevlilerine verilir. En yaygın kart türü budur; başvuranın genel şartların hepsini sağlaması gerekir. TRT üzerinden yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı uygulanmaz.
2. Süreli Basın Kartı
Görev alanı Türkiye'yi kapsayan yabancı medya mensuplarına verilir. Başvuranın ; kuruluşu tarafından görevlendirildiğini belgelemesi , 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin alınmış olması ve kuruluşunun merkezinin bulunduğu ülkenin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu sunması gerekir. Kart, görev süresini aşmamak üzere verildiği yılın sonuna kadar kullanılabilir.
3. Geçici Basın Kartı
Görev alanı Türkiye'yi kapsamayan ancak haber amacıyla kısa süreliğine Türkiye'ye gelen yabancı medya mensuplarına verilir. Bu kart, görev süresi göz önünde tutularak en fazla üç ay için verilir ve istenirse yalnızca bir kez uzatılabilir .
4. Serbest Basın Kartı
İşinden ayrılmış ve geçici olarak çalışmayan veya yurt dışında serbest gazetecilik yapan Türk vatandaşı gazetecilere yönelik karttır. Talebin , en az bir yıl çalışılan kuruluştan işten çıkıştan sonra bir ay içinde yapılması gerekir. Kartın süresi , daha önce kart taşınan yıla göre farklılaşır:
- Kart kıdemi 5 yıla kadar olanlara 12 ay süreli kart
- 5-10 yıl kart sahipliği olanlara 18 aylık kart
- Kart kıdemi 10 yılın üzerinde olanlara 24 ay süreli kart
Yurt dışında serbest gazetecilik yapanlarda bunlara ek olarak durumun ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından doğrulanması gerekir .
5. Sürekli Basın Kartı
Meslekte en az 18 yılını doldurmuş medya mensuplarına ve 18 yıl kart taşımış enformasyon görevlilerine ömür boyu verilir. Bu süre hesaplanırken serbest kartla geçen dönemlerin azami 24 aylık bölümü sayılır . Bu türde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme şartı istenmez ; ancak yabancı medya mensuplarına sürekli kart düzenlenmez .
Basın Kartı Şartları Nelerdir?
Hangi türe başvurursanız başvurun, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki ortak nitelikler kontrol edilir. Bu koşullardan tek biri dahi sağlanmazsa başvuru reddedilir :
- 18 yaşını doldurmuş olmak.
- Asgari lise ya da dengi eğitim kurumu mezunu olmak.
- Hakkında kısıtlılık ya da kamu hizmetlerinden yasaklanma kararı olmamak.
- Kasıtlı bir suçtan beş yıl ya da daha uzun hapis cezasıyla hüküm giymemiş olmak.
- Yönetmelikte tek tek sayılan şantaj, sahtecilik, dolandırıcılık, rüşvet ve benzeri suçlardan mahkûmiyeti bulunmamak.
- Terör suçları ve terörün finansmanı kapsamındaki suçlardan mahkûm olmamak.
- 5187 sayılı Kanun'un 25. maddesinin ikinci fıkrasındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
- Fikir işçisi sözleşmesiyle çalışmak ve mücbir sebep olmadıkça bir aydan fazla çalışmaya ara vermemek.
- Medya dışı herhangi bir ticari işle uğraşmamak.
Listedeki son iki madde; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için istenmez. Enformasyon görevlisi unvanıyla başvuranlardan ek olarak görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı istenir .
Başvurularda en sık rastlanan eksiklik, sözleşmenin fikir işçisi statüsüne uygun düzenlenmemesidir . Süreç başlamadan önce iş sözleşmenizi işvereninizle birlikte inceleyin.
Hangi Çalışanlar Kart Alamaz?
Medya dışı sektörlerde çalışan özel kuruluşların, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele bu kapsamda kart verilemez. Söz gelimi bir şirketin kurumsal iletişim biriminde çalışan editör, yaptığı iş gazetecilik benzeri olsa da bu kartı alamaz .
Medya Kuruluşlarında Aranan Şartlar ve Kontenjanlar
Kişisel şartları taşımak tek başına yetmez; başvuranın çalıştığı kuruluşun da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki kriterleri karşılaması gerekir. Ayrıca yayın türü ve ölçeğine göre kart alabilecek unvanlar ve kontenjanlar tek tek sayılmıştır.
Yazılı Basın: Gazete ve Dergiler
Basılı yayınların ; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa vermesi , beyannamede belirtilen aralıklarla düzenli olarak çıkması, ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini üstüne çıkmaması ve içeriklerin üçte birinden fazlasının başka yayından aynen alıntı olmaması zorunludur. Kart kotası, gazetenin yüzölçümüne ve yayın periyoduna göre değişir; örneğin yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru kabul edilmez .
Haber ve Fotoğraf Ajanslarında Durum
Ajansların ; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci çalıştırması ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi yapmış olması aranır . On gazete veya beş yaygın yayıncıyla sözleşmeli, on gazeteci istihdam eden ajanslarda kontenjan sınırı yoktur .
Radyo ve Televizyonlar
RTV şirketlerinin 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması şarttır . Ulusal yayın yapanlarda kontenjan sınırı uygulanmaz; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart verilebilir . Haberle ilgisi olmayan pozisyonlardakilere, sayılan unvanları taşısalar bile kart verilmez .
Dijital Yayıncılar: İnternet Haber Siteleri
Dijital haber sitelerinin ; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa iletmesi, haber paylaşımı amacına yönelik kurulmuş olması, yayının sürekli erişilebilir olması , özgün ve güncel haber ve yorumlar sunması ve içeriklerin başka yayından aynen alıntı içermemesi gerekir . Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına göre değişir:
- 4 sigortalı çalışana sahip sitelerde imtiyaz sahibi artı 4 çalışan
- 5-9 sigortalı çalışanı olan sitelerde imtiyaz sahibi veya tüzel kişi temsilcisi ile 9 çalışan
- 10 veya daha çok sigortalı çalıştıran sitelerde kota bulunmaz
İnternet haber sitelerinde kart alabilecek unvanlar arasında geleneksel unvanlara ek olarak video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi yeni nesil pozisyonlar da sayılmıştır.
Basın Kartı Başvurusu Nasıl Yapılır? Adım Adım Rehber
Süreç elektronik ortamda yürütülür , İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince işleme alınır ve genel hatlarıyla şu aşamalardan geçer:
- Kart türünü belirleyin: Durumunuza uygun türün göreve bağlı, serbest ya da sürekli kart olup olmadığını netleştirin.
- Ön hazırlık yapın: Fotoğraf, altı aylık mesleki çalışma belgesi ve fikir işçisi sözleşmenizi dijital olarak hazırlayın.
- Beyannameyi doldurun: İletişim Başkanlığının internet sitesindeki başvuru beyannamesini elektronik ortamda eksiksiz doldurun ve belgeleri sisteme yükleyin.
- Onay aşaması: Beyannamenin medya kuruluşunun yetkili kişisince onaylanması gerekir; bazı kuruluşlar bunu doğrudan elektronik ortamda yapar.
- Bölge müdürlüğü incelemesi: Başvurunuz ilgili bölge müdürlüğünce incelenir; Başkanlık adli sicil, SGK, vergi dairesi gibi kurumlardan bilgi isteyebilir.
- Komisyon değerlendirmesi: Ön incelemeyi geçen dosyalar Komisyon gündemine alınır ve kabul ya da ret kararı verilir.
- Son adım: Kart, olumlu kararın ardından basılır ve belirlenen teslim yöntemiyle size iletilir.
Eksik ya da uygunsuz bulunan başvurular Komisyona gitmeden reddedilir ve durum beyannamede verilen iletişim bilgileri aracılığıyla başvurana bildirilir. Aranan şart gerçekleştiğinde yeniden başvuru yapılabilir .
Yurt dışında yaşayan Türk basın mensupları , başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa sunarak başvuru yapabilir. Yabancı medya mensupları ise Başkanlığın sitesindeki kendilerine özel elektronik formu doldurarak başvurur; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf talep edilir.
Basın Kartı Komisyonu ve Değerlendirme Süreci
Kartlarla ilgili nihai kararı veren Komisyon, Başkanlığı temsil eden üyeler, basın-yayın meslek kuruluşlarının temsilcileri, sürekli kart sahipleri, sendika temsilcileri ve iletişim fakültesi dekanları ya da kart sahibi gazeteciler arasından seçilenlerle toplam 19 üyeden meydana gelir . Görev süresi iki yıldır.
- Olağan toplantılar yılda en az üç defa yapılır; ihtiyaç hâlinde olağanüstü toplanılabilir.
- En az 13 üye ile toplanılır; ses ve görüntülü uzaktan katılım da geçerlidir.
- Karar için katılanların salt çoğunluğu yeterlidir; çekimser kalmak mümkün değildir.
- Dosyalar toplantıdan en az beş gün önce üyelerin incelemesine sunulur.
- Ret kararlarının gerekçeleri tutanağa eklenir.
Komisyon değerlendirmede başvuru sahibinin nitelik, eser ve ödüllerine ek olarak bağlı olduğu medya kuruluşunun niteliklerini de dikkate alır . Dijital yayıncı çalışanlarının başvurularında sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da dikkate alınır. Bu nedenle erişimi zayıf bir sitede çalışmak, şartlar karşılansa bile sonucu olumsuz etkileyebilir .
Basın Kartı Ne İşe Yarar?
Kartın ilk ve en önemli işlevi, mesleki kimliğin tüm kurumlar nezdinde resmî olarak tanınmasıdır . Buna ek olarak mevzuatta açıkça düzenlenmiş bazı kolaylıklar mevcuttur:
- Basın trafik kartı: Kart sahiplerine talep etmeleri hâlinde basın trafik kartı verilebilir; usul ve esaslar İletişim Başkanlığı ile İçişleri Bakanlığınca birlikte belirlenir.
- Hizmet damgalı pasaport: Kuruluşlarınca yurt dışına geçici görevle gönderilen kart sahipleri ile Türkiye'de ikamet eden sürekli kart sahipleri, ilgili yönergedeki şartlarla hizmet damgalı pasaport başvurusu yapabilir.
- Resmî tanınırlık: Kart, resmî ve özel kurumların kabul etmek zorunda olduğu bir kimliktir.
- Sahada kolaylık: Basın toplantıları, resmî törenler ve kamu etkinliklerinde gazeteci kimliğinin ispatı çok daha hızlı olur.
Bir yanlış anlamayı düzeltmekte fayda var: Kıdem tazminatı, yıllık ücretli izin, ihbar süresi gibi gazeteci hakları kartın kendisinden değil , 5953 sayılı Kanun kapsamındaki çalışma ilişkisinden kaynaklanır . Henüz kart almamış bir fikir işçisi de bu haklardan faydalanabilir . Yerel yönetimlerin ya da özel kuruluşların kart sahiplerine sunduğu indirim veya ücretsiz hizmetler ise kendi kararlarına bağlıdır ; güncel durumu ilgili kurumdan doğrulamanız en sağlıklısıdır.
Geçerlilik, Yenileme ve Kayıp Kartlar
Mevzuata göre düzenlenen kartın geçerlilik süresi 10 yıldır . Geçerliliği sona eren kartlar, kişi şartları korumaya devam ediyorsa Komisyona gitmeden Başkanlıkça yeniden düzenlenir. Sürekli kart ise ömür boyu taşınır; yalnızca fiziki kartın tazelenmesi söz konusu olabilir .
Kart kaybolursa ya da yıpranırsa Başkanlığa başvurarak yeni kart talep edebilirsiniz . Kayıp hâlinde talebe kaybı belirten tutanak veya kayıp ilanının yer aldığı gazete nüshası ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge eklenmelidir . Bilinmesi gereken bir kısıtlama: kayıp veya yıpranma nedeniyle yenileme başvurusu yılda en fazla iki defa mümkündür .
Kart ve hizmet bedeli konusunda yönetmelik, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli istenebileceğini belirtir . Güncel tutar Başkanlıkça belirlendiği için , sistemdeki güncel bilgiye bakmanız önerilir.
İade, İptal ve Bildirim Yükümlülükleri
İş yeri ya da unvan değişikliği olduğunda , değişiklik en geç bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak bildirilmelidir . Kart; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde en geç bir ay içinde Başkanlığa geri verilir . Eski kart geri verilmedikçe yeni başvuru değerlendirilmez .
Kart aşağıdaki durumlarda Başkanlıkça iptal edilir:
- Kişinin aranan nitelikleri baştan taşımadığının ya da sonradan yitirdiğinin tespit edilmesi
- İşveren medya kuruluşunun aranan nitelikleri yitirmesi
- Kartın veya karta bağlı kartların bir başkasına kullandırılması
- Basın ahlak esaslarına aykırı davranışlar nedeniyle Komisyonun iptal kararı vermesi
Basın ahlak esaslarının çiğnenmesi sebebiyle iptal kararı verilen gazeteciye, kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıl dolmadan yeniden kart verilemez. Komisyon, ihlalin mahiyetine göre iptal yerine uyarı kararı da verebilir . Bunun yanında dizgi, renk ve şekil bakımından resmî karta benzeyen kart düzenleyen veya kullananlar hakkında Başkanlıkça suç duyurusunda bulunulur; böyle kişilere soruşturma ya da kovuşturma sonuçlanana dek kart verilmez .
Enformasyon Görevlileri, Yayın Sahipleri ve Diğer Özel Durumlar
Kapsam, sahada çalışan gazetecilerden çok daha geniştir; yayın sahipleri, kamudaki enformasyon görevlileri ve medya alanındaki sendika ile dernek yöneticileri de başvuru yapabilir . Bu grupların her biri için ayrı kurallar öngörülmüştür .
Enformasyon Görevlileri
Kamu kurum ve kuruluşlarının yürüttüğü Devlet enformasyon hizmetlerinde çalışan personel , enformasyon görevlisi olarak başvuru hakkına sahiptir. Başvuru formunun üst yönetici tarafından onaylanması ve fiilen enformasyon hizmetinde çalışıldığını belgeleyen görev yazısının sunulması gerekir . Komisyon bu başvurularda görevin gerçekten medya ile ilgili olup olmadığına dikkat eder ; unvanın kâğıt üzerinde uygun olması belirleyici değildir.
Süreli Yayın Sahipleri ile RTV Yönetim Kurulu Başkanları
Yayın sahipleri, tüzel kişi temsilcileri ve radyo-televizyon yönetim kurulu başkanları da kart alabilir . Bu kişilerde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları uygulanmaz ; bununla birlikte yaş, eğitim ve adli sicil gibi temel koşullar aranmaya devam eder.
Meslek Örgütü Yöneticileri
Faaliyet alanları medya olmak kaydıyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yöneticileri de başvuru yapabilir . Buna karşılık kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara kart düzenlenmez .
Başkanlığın Yaptığı Denetimler
İletişim Başkanlığı, verilen kartların hâlâ geçerli olup olmadığını düzenli olarak denetler . İşveren kuruluşlar, Başkanlık talep ettiğinde kart sahibi çalışanlarının adı-soyadı, unvanı, kart numarası ve sözleşme bilgilerini içeren onaylı listeyi iletmekle yükümlüdür . Denetim sırasında mesleki çalışmalar da istenebilir ; usulüne uygun bildirim yapmayan kuruluş sahibi uyarı alır.
Başvuru Öncesi Kontrol Listesi
Beyannameyi göndermeden önce bu kontrol listesini tek tek işaretlemeniz , gereksiz ret ve gecikmeleri büyük ölçüde önler :
- 18 yaşını doldurdum ve en az lise mezunuyum.
- Adli sicil kaydımda kart verilmesine engel bir mahkûmiyet bulunmuyor.
- 5953 kapsamında sözleşmeli ve sigortalı olarak çalışıyorum.
- Altı aylık mesleki çalışma belgemi dijital olarak topladım.
- İşverenimin kurumsal şartları ve kontenjanı başvuruma izin veriyor.
- Unvanım, kuruluş türüme göre kart alabilecek unvanlar listesinde yer alıyor.
- İade gereken eski bir kartım ya da yapılmamış bir bildirimim bulunmuyor.
Bu maddelerden herhangi birinde tereddüt varsa , eksiği giderdikten sonra başvuru yapmak çok daha doğru bir yaklaşımdır . Çünkü ret alan bir başvuru yeniden başvuruyu mümkün kılsa da süreci aylarca uzatabilir .
Ret Almamak İçin Kaçınılması Gereken Hatalar
Olumsuz sonuçlanan başvuruların çoğu , aslında önlenebilir ihmallerden ileri gelir. Sahada en çok görülen hatalar ve doğru yaklaşım şunlardır :
- Yanlış sözleşme türü → Sözleşmenizin 5953 sayılı Kanun'a uygun fikir işçisi sözleşmesi olduğundan emin olun.
- Zayıf çalışma örnekleri → Altı ayı kapsayan, adınızın açıkça göründüğü özgün içerikler sunun.
- Kurumun şartları taşımaması → Başvurudan önce çalıştığınız yayının kontenjanını ve kurumsal şartlarını kontrol edin.
- Çalışmaya ara verme → İşten ayrıldıysanız bir ay içinde ya yeni işe başlayın ya da serbest kart için başvurun.
- Bildirim yükümlülüğünü atlamak → İş yeri veya unvan değişikliğini bir ay içinde Başkanlığa yazılı olarak bildirin.
- İade edilmeyen kart → Eski kart geri verilmeden yeni talep değerlendirilmez, iadeyi öncelikle tamamlayın.
Somut bir senaryo düşünelim: Bir haber sitesinde bir buçuk yıl çalışmış bir editör , kurumdan ayrıldıktan iki ay sonra yeni bir yayında Haber Yazılımı göreve başlıyor. Arada bir aylık süre aşıldığı için ara vermeden çalışma koşulu ihlal edilmiş oluyor . Bu kişi işten ayrıldığı ilk ay içinde serbest kart için başvursaydı , bu sorunla karşılaşmayabilirdi.
İnternet Haber Sitenizin Çalışanları Kart Alabilir mi?
2022 tarihli kanun değişikliğinin ardından internet haber siteleri basılı yayınlarla aynı çatı altına alındı ve bu sitelerin çalışanları da kart başvurusu yapabilir hâle geldi . Yine de her haber sitesi otomatik olarak uygun sayılmaz. Ekibinizin karta başvurabilmesi için şunlara dikkat etmeniz gerekir :
- Beyanname verin: Sitenin yayına başlamadan önce Cumhuriyet Başsavcılığına beyanname verilmesi ve alındı belgesinin Başkanlığa iletilmesi gerekir.
- Künye ve şeffaflık: Sitede künye bilgilerini eksiksiz yayımlayın ve imtiyaz sahibi ile sorumlu müdürü açıkça belirtin.
- Kadro eşiği: Kart başvurusu için en az dört fikir işçisinin sigortalı olarak çalışması gerekir.
- İçerik kalitesi: Günlük, özgün ve kaynağı belirtilmiş haberlerle yayın yapın.
- Süreklilik: Kesintisiz yayın şartı için sağlam hosting ve düzenli yedekleme kullanın.
- Ölçülebilir okur: Tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme verileri değerlendirmeye girdiğinden analitik kayıtlarınızı düzenli tutun.
Bir internet haber sitesi için bu kriterlerin çoğu , kullandığınız haber yazılımıyla doğrudan ilişkilidir . Künye yönetimi, düzenli içerik akışı, yüksek erişilebilirlik ve trafik raporları , site sahipleri için ihmal edilmemesi gereken unsurlardır.
Basın Kartı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Basın kartı için lise mezuniyeti yeterli mi?
Üniversite mezuniyeti zorunlu tutulmamıştır. Yönetmelik asgari eğitim şartı olarak lise veya dengi okul mezuniyetini öngörür; bu nedenle lise mezunları da başvuru yapabilir . Bununla birlikte Komisyon mesleki geçmişinizi değerlendirir ; özenle hazırlanmış bir portfolyo en az eğitim kadar değerlidir.
Basın kartı başvurusu ne kadar sürede sonuçlanır?
Kesin bir süre öngörülmemiştir. Başvurunuz önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine girer . Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için sonuçlanma süresi toplantı takvimine göre değişir .
Bir kuruma bağlı olmadan kart alınabilir mi?
Sınırlı koşullarla evet. Serbest basın kartı, bir kurumda en az bir yıl çalıştıktan sonra ayrılan ve bir ay içinde başvuru yapanlara ve temsilcilikçe doğrulanan yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere verilebilir . Kurumsal geçmişi bulunmayan Türkiye'deki serbest çalışanlar için bu imkân bulunmaz .
Sosyal medya hesabıyla haber yapanlar kart alabilir mi?
Bağımsız sosyal medya yayıncıları, sadece bu yayınlara dayanarak karta hak kazanamaz . Bu belge, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri gerektirir . Öte yandan şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü unvanıyla çalışan biri başvuru yapabilir .
Basın kartı başvurusu için ücret ödenir mi?
Mevzuat, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli istenebileceğini düzenler. Ücretin miktarı ve tahsil şekli Başkanlıkça ilan edilir; bu yüzden son durumu başvuru sistemi veya resmî duyurulardan öğrenebilirsiniz .
Basın kartı iptal edilirse ne olur?
İptal gerekçesi ortadan kalktıktan sonra tekrar başvurmak mümkündür . Ancak basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıl dolmadan yeni kart verilmez . Yönetmelikte sayılan suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki silinme veya arşiv işlemleri gerçekleşmedikçe kart verilmez .
Yabancı medya mensuplarına hangi kart verilir?
Evet. Türkiye'de yerleşik görev yapanlar süreli karta, kısa süreli görevle gelenler geçici karta başvurur. Her iki kartta da çalışma izni, görevlendirme belgesi ve takdim mektubu gerekir; yabancı gazetecilere sürekli kart ve basın trafik kartı verilemez.
Özetle basın kartı almak; resmî düzenlemedeki kişisel şartları taşımak, uygun bir medya kuruluşunda çalışmak ve başvuru dosyasını eksiksiz tamamlamakla mümkündür . Kart elinize geçtikten sonra da iş değişikliği bildirimlerini ihmal etmemek kartı kaybetmemenin temelidir.
Sorgulama, yenileme ve iptal gibi işlemlere dair detaylı bilgiye ulaşmak için basın kartı rehberine göz atabilirsiniz . Başvuru ve resmî işlemlerde her zaman İletişim Başkanlığının resmî kanallarını kullanın ; bu rehberdeki açıklamalar genel bilgilendirme niteliğindedir ve hukuki görüş yerine kullanılmamalıdır .
basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı
Report this page